Zrzeczenie dziedziczenia spadku – pomoc prawna

Zrzeczenie się dziedziczenia to instytucja prawa spadkowego pozwalająca na wykluczenie określonej osoby z grona przyszłych spadkobierców. Choć może się to wydawać kontrowersyjne, jest to powszechna metoda dysponowania majątkiem, umożliwiająca np. uniknięcia sporów w rodzinie.

Na zrzeczenie się spadku muszą wyrazić zgodę obie strony. Oznacza to, że spadkodawca nie może przeprowadzić całej procedury bez wiedzy osoby, która ma się zrzec dziedziczenia. Nie wiesz, jak przeprowadzić procedurę, aby osiągnąć zamierzony efekt w sferze prawnej? Warto skonsultować się w związku z tym z prawnikiem.

Zrzeczenie się dziedziczenia — jak wygląda procedura?

Zgodnie z art. 1048 kodeksu cywilnego zrzeczenie dziedziczenia spadku przeprowadza się za pomocą umowy w formie aktu notarialnego, w której zawiera się postanowienie w tej sprawie. Aby zrzeczenie miało skutek prawny, przy podpisywaniu dokumentu muszą być obecne obie strony.

Efektem procedury jest traktowanie spadkobiercy tak, jakby nie dożył on otwarcia spadku. Umowa o zrzeczenie się dziedziczenia może zostać podpisana z każdym przyszłym spadkobiercą ustawowym. Zrzeczenie z reguły obejmuje zstępnych zrzekającego się, jednak w dokumencie można ograniczyć skutki zrzeczenia, postanawiając, że nie będzie ono dotyczyć wspomnianych zstępnych.

Koszt zrzeczenia się dziedziczenia — ile wynosi? Jaki jest termin?

Jeśli chodzi o zrzeczenie się dziedziczenia, koszt podpisania umowy u notariusza wynosi ok. 100–200 zł. Dokładna cena usługi zależy od aktualnego cennika. Do przygotowania umowy najczęściej nie wymaga się żadnych innych dokumentów poza dowodami osobistymi.

Zrzeczenie dziedziczenia spadku trzeba sporządzić do momentu śmierci spadkodawcy. Do tego czasu można zrobić to w dowolnym momencie, udając się do notariusza. Dopełnienie wszelkich formalności powinno zająć nie więcej niż kilka dni.

Czy można odwołać zrzeczenie się dziedziczenia?

Zrzeczenie się dziedziczenia można w pewnym sensie odwołać, udając się na kolejną wizytę do notariusza. W jej trakcie konieczne będzie zawarcie umowy w formie aktu notarialnego, która zniweluje skutki wcześniejszego oświadczenia o zrzeczenie się spadku. Należy pamiętać o tym, że zgodnie z art. 73 § 2 kodeksu cywilnego niezachowanie formy szczególnej aktu notarialnego będzie wiązać się z nieważnością czynności prawnej.

Zrzeczenie się dziedziczenia na rzecz innej osoby

Zgodnie z polskim prawem nie jest możliwe zrzeczenie się dziedziczenia na rzecz innej osoby. Jako przyszły spadkobierca każdy może podjąć decyzję o zrzeczeniu się spadku w swoim imieniu i uzgodnić związaną z tym procedurę ze spadkodawcą.

Za możliwość przekierowania ustawowo należnej części spadku na kogoś innego można uznać nieobjęcie zrzeczeniem zstępnych osoby, która podjęła decyzję o zrzeczeniu. W takiej sytuacji zostaną oni powołani do przepisanej części spadku.

Zrzeczenie się dziedziczenia a dług

Jeśli chodzi o zrzeczenie się dziedziczenia a długi, zależność między nimi jest klarowna. Zrzeczenie się sprawia, że przyszły spadkobierca nie dziedziczy spadku i nie ma prawa do zachowku. Traktowany jest on tak, jakby nie dożył spadku.

Oznacza to, że nie ponosi zarazem żadnej odpowiedzialności w stosunku do długów, które spadkodawca przekaże razem ze spadkiem. Taki sam skutek ma miejsce w przypadku odrzucenia spadku, które jednak następuje po śmierci testatora.

Jeśli chcesz przeprowadzić procedurę związaną ze zrzeczeniem się dziedziczenia, warto skonsultować się z prawnikiem, aby zadbać o dopełnienie formalności.

Zrzeczenie się dziedziczenia – pytania i odpowiedzi

Czy dopuszczalne jest zrzeczenie się dziedziczenia?

Zrzeczenie się dziedziczenia polega na tym, że osoba, która miałaby dziedziczyć ustawowo, rezygnuje ze swojego udziału w spadku. Następuje to wyłącznie w formie umowy notarialnej, zawartej jeszcze za życia spadkodawcy. Niezachowanie formy szczególnej aktu notarialnego powoduje nieważność czynności prawnej. Niedopuszczalne jest również jednostronne oświadczenia spadkobiercy o zrzeczeniu się dziedziczenia.

Umowa o zrzeczenie się dziedziczenia stanowi wyjątek od zasady, że nie wolno zawierać umów dotyczących przyszłego spadku. Ta reguła wynika z tego, że aż do śmierci danej osoby nie wiadomo, komu przypadnie spadek – może na przykład okazać się, że zostawiła testament, o którym nikogo nie poinformowała. Z tego powodu wcześniejsze porozumienia dotyczące losów przyszłego spadku nie są wiążące.

Czy możliwe jest zrzeczenie się dziedziczenia na rzecz innej osoby?

Nie, w polskim prawie niedopuszczalne jest zrzeczenie się spadku na rzecz innej osoby. Można zrzec się prawa do spadku po członku najbliższej rodziny, ale nie można wskazać, komu miałby przypaść udział, z którego zrezygnował zrzekający się. Co więcej, zrzeczenie się obejmuje także zstępnych (dzieci, wnuki) osoby rezygnującej w ten sposób z praw do przyjęcia masy spadkowej. Są oni automatycznie pozbawieni prawa do skorzystania ze spadku (np. syn zrzekł się udziału w spadku po ojcu, więc i jego dzieci będą z niego wyłączone – jak gdyby w ogóle nie dożyły chwili otwarcia spadku).

Można to jednak zmodyfikować odpowiednimi zapisami w umowie.

Zrzeczenie się dziedziczenia a długi

Osoba, która zrzekła się spadku, nie odpowiada za długi pozostawione przez spadkodawcę. Skoro nie ma w nim żadnego udziału, to ani nic nie zyskuje, ani nie musi spłacać długów zmarłego.

Zrzeczenie się dziedziczenia – koszt

Zrzeczenie się dziedziczenia wymaga formy aktu notarialnego. Z reguły wiąże się to z kosztem nieprzekraczającym 200 zł i opłatą za wypis z aktu notarialnego. Sporządzenie aktu przewidującego zrzeczenie się dziedziczenia nie wymaga zebrania żadnych dodatkowych dokumentów – z wyjątkiem dowodów osobistych osób stawiających się w kancelarii.