Zaręczyny z reguły kojarzą się ze szczęściem i miłością. Zakochani planują ślub, wesele i podróż poślubną. Niestety, nie zawsze dochodzi do realizacji tych planów. Czasem para się rozstaje… i co wtedy? Czy byłym narzeczonym przysługuje odszkodowanie? A może zadośćuczynienie?

Zerwane zaręczyny a odszkodowanie

W tego typu sprawach powołuje się orzeczenie Sądu Najwyższego z dnia 15 lipca 1953 r. (sygn. akt: II C 687/53). Sąd stwierdził w nim, iż „lekkomyślne spowodowanie kosztów niedoszłego ostatecznie do skutku przyjęcia weselnego stanowi podstawę do żądania stosownego odszkodowania od osoby zrywającej przyrzeczenie małżeństwa”.

Co to oznacza w praktyce? Jeśli dokonaliście wpłat na poczet orkiestry, sali czy cateringu, macie jak najbardziej możliwość dochodzić ich rozliczenia z niedoszłym małżonkiem.

A co z pierścionkiem zaręczynowym?

Jeśli była narzeczona nie chce go zwrócić, można żądać zwrotu na drodze sądowej. Przykład? Głośna sprawa Doroty Rabczewskiej – Dody i Emila Haidara. Jak wynika z doniesień prasowych, Sąd Okręgowy w Warszawie stwierdził, że piosenkarka ma oddać byłemu narzeczonemu pierścionek zaręczynowy wart ponad 100 tysięcy złotych. Sąd uznał go bowiem za przedmiot umowy przedmałżeńskiej.

Czy można żądać zwrotu podarowanych partnerowi rzeczy?

Tak — ale pod pewnymi warunkami. Aby odzyskać podarowane rzeczy (niejednokrotnie przedstawiające znaczną wartość), darczyńca może odwołać darowiznę, jeżeli obdarowany dopuścił się względem niego rażącej niewdzięczności.

Rażącą niewdzięczność często trudno jednak udowodnić. Nawet zerwanie z partnerem może nie zostać potraktowane jako rażąca niewdzięczność. Przykładowo: „rozwód sam w sobie nie jest niewdzięcznością i nie można oczekiwać, że z powodu darowizny obdarowany małżonek trwać będzie w źle funkcjonującym małżeństwie” (wyrok Sądu Apelacyjnego w Łodzi I ACa 185/15).

Z drugiej strony sądy dostrzegają sytuacje naganne. Jeśli obdarowana „przyjmując darowiznę kierowała się jedynie chęcią wykorzystania szczodrobliwości powoda i fałszywie deklarując swoje wobec niego uczucia i plany, mówić można by naganności jej postawy i o podstawach do skutecznego odwołania wówczas uczynionej darowizny (wyrok Sądu Okręgowego w Łodzi IIC 210/15).

Czy można domagać się od byłego partnera zadośćuczynienia?

Zadośćuczynienie przyznawane jest w celu naprawienia wyrządzonej krzywdy – np. cierpień psychicznych. Teoretycznie zatem wykazanie krzywdy lub rozstroju zdrowia psychicznego spowodowanego zerwaniem zaręczyn można rozpatrywać w kontekście potencjalnie należnego zadośćuczynienia.

W praktyce jednak przyznanie zadośćuczynienia zawsze podlega szczegółowej analizie konkretnego przypadku. W chwili obecnej zadośćuczynienie za rozstanie to bardziej rozważania teoretyczne.

Więcej o prawach przysługujących również byłym partnerom znajdziesz tutaj:

Prawa przysługujące

Autorka: Adwokat Justyna Plewińska

#zaręczyny #zerwane #rozwód #sąd #odszkodowanie #pierścionek #adwokat #Poznań

Artykuł Zrywasz zaręczyny? Sprawdź, czy Cię stać! pochodzi z serwisu Plewińscy Kancelaria Adwokacka i Radcowska.

W tym wpisie odpowiadamy na następujące pytania:

1. Czym jest konkubinat? Jakie są prawa i obowiązki konkubentów względem siebie?
2. A co jest uregulowane przez prawo?
3. A co w sytuacji, gdy urodzi się Wam dziecko?
4. A co w sytuacji śmierci konkubenta?
5. Czy konkubent musi zeznawać przed sądem?
6. Czy konkubent może wstąpić w stosunek najmu po śmierci partnera?
7. Czy konkubent ma prawo zapoznać się z dokumentacją medyczną partnera?

Wasz związek trwa już od jakiegoś czasu… Macie wspólne plany, ale inne niż małżeństwo… Jedno z Was (lub razem) kupuje mieszkanie, jego wyposażenie, samochody… Być może remontujecie mieszkanie jednego z Was (lub wspólne)… Rodzą Wam się dzieci… Czy zastanawialiście się nad tym, czy – a jeśli tak, to w jaki sposób – prawo reguluje powyższe kwestie?

Czym jest konkubinat? Jakie są prawa i obowiązki konkubentów względem siebie?

Konkubinat nie jest uregulowany przez prawo w taki sposób jak małżeństwo. Dla wielu to właśnie brak szczegółowych regulacji prawnych jest zaletą „wolnego” związku. Również dlatego większość takich par nigdy nie zdecyduje się na zawarcie małżeństwa.

Konkubinat to trwały związek dwojga osób żyjących razem, które łączy więź fizyczna, emocjonalna i gospodarcza, a które nie zawarły związku małżeńskiego. Nie ma obowiązku rejestracji takiego związku.

Konkubenci nie mają uregulowanych praw i obowiązków względem siebie przez kodeks rodzinny i opiekuńczy, jak to jest w przypadku małżeństwa. Przykładowo: nie mają obowiązku wzajemnej pomocy finansowej – nie mają prawa do alimentów dla siebie.

A co jest uregulowane przez prawo?

Jeśli kupujecie razem mieszkanie, samochód, sztućce czy sofę, to – jeśli nie umówicie się inaczej – każdy z Was staje się współwłaścicielem tych rzeczy. Udział odpowiada części, w jakiej dana osoba wyłożyła środki na zakup.

Skoro każde z Was jest współwłaścicielem zakupionych razem rzeczy, to też każde z Was może żądać zniesienia tej współwłasności. Możliwe sposoby to np. podział, sprzedaż i rozliczenie się z uzyskanej ceny albo przyznanie rzeczy jednemu z Was na wyłączną własność ze spłatą drugiej osoby. Dotyczy to zarówno trwania związku konkubenckiego, jak i okresu po jego ustaniu.

Jeśli któreś z Was dokonało zakupu danej rzeczy (np. mieszkania) wyłącznie za własne pieniądze, to ta osoba staje się wyłącznym właścicielem tej rzeczy. Taka rzecz nie staje się przedmiotem Waszej współwłasności. W przypadku, gdy druga osoba „dołożyła się” np. do remontu wspomnianego mieszkania, może żądać zwrotu poniesionych nakładów.

Ewentualnym sposobem na inne uregulowanie opisanych powyżej kwestii jest zawarcie między sobą umowy, z której będą wynikały Wasze ustalenia. Taką umowę może przygotować adwokat.

A co w sytuacji, gdy urodzi się Wam dziecko?

Dziecko ze związku konkubenckiego nie korzysta z tzw. domniemania, że pochodzi od męża matki, jak to jest w przypadku małżeństwa. Ojciec dziecka, chcąc uznać dziecko, musi złożyć stosowne oświadczenie przed Kierownikiem Urzędu Stanu Cywilnego. W sytuacji, gdy ojciec dziecka nie zamierza go uznać, matka dziecka może wytoczyć przed sądem powództwo o ustalenie ojcostwa.

Dziecku ze związku konkubenckiego przysługują względem każdego z rodziców roszczenia alimentacyjne – każde z rodziców jest zobowiązane do uczestniczenia w kosztach utrzymania dziecka. Każdemu z rodziców pozostających w związku konkubenckim przysługuje władza rodzicielska. W tożsamych sytuacjach jak w przypadku małżonków może ona zostać zawieszona lub ograniczona, a każde z rodziców może zostać pozbawione władzy rodzicielskiej (oczywiście, gdy są ku temu podstawy).

A co w sytuacji śmierci konkubenta?

Konkubent nie należy do kręgu spadkobierców ustawowych. Oznacza to, że nie dziedziczy po swoim partnerze. Wyjątkiem jest sytuacja, w której spadkodawca zostawił testament, w którym swojego konkubenta powołał na spadkobiercę.

Pozostając w związku konkubenckim, warto zatem zabezpieczyć swojego partnera, sporządzając testament i wskazując konkubenta na swojego spadkobiercę. Jest to ważna kwestia zwłaszcza wtedy, gdy nie macie wspólnych dzieci.

Dlaczego w takiej sytuacji jest to aż tak istotne? Otóż gdy posiadacie wspólne dzieci, to one dziedziczą po zmarłym rodzicu. Wówczas drugi rodzic (z reguły) może korzystać z odziedziczonego po zmarłym majątku – np. ma gdzie mieszkać. W sytuacji, gdy wspólnych dzieci konkubenci nie mają, spadek dziedziczą np. rodzice czy rodzeństwo zmarłego. A oni nie zawsze uważają, iż żyjącemu konkubentowi cokolwiek się należy. Taka osoba często pozostaje bez środków do życia i bez dachu nad głową – mimo że np. przez wiele lat swoje oszczędności przeznaczała na wspólne życie ze zmarłym konkubentem.

Jeśli konkubenci byli współwłaścicielami jakichś rzeczy, to żyjący konkubent staje się współwłaścicielem tych rzeczy ze spadkobiercami zmarłego.

Czy konkubent musi zeznawać przed sądem?

W sprawach karnych konkubent jest traktowany jako osoba najbliższa dla oskarżonego, dlatego ma prawo do odmowy składania zeznań.

Czy konkubent może wstąpić w stosunek najmu po śmierci partnera?

W razie śmierci konkubenta, który był najemcą lokalu mieszkalnego, w stosunek najmu może wstąpić osoba, która pozostawała faktycznie we wspólnym pożyciu z najemcą – a zatem pozostały przy życiu konkubent. Musi być jednak przy tym spełniony następujący warunek: żyjący konkubent stale zamieszkiwał z najemcą w przedmiotowym lokalu do chwili śmierci partnera. Może to zostać sprawdzone np. za pomocą wywiadu środowiskowego.

Czy konkubent ma prawo zapoznać się z dokumentacją medyczną partnera?

Jeśli konkubent został upoważniony przez partnera do odbioru i wglądu w dokumentację medyczną (poprzez złożenie odpowiedniego oświadczenia w formie pisemnej w placówce medycznej), to jak najbardziej ten dostęp powinien być zagwarantowany.

Czy konkubinat doczeka się rejestracji?

Ostatnimi czasy coraz głośniej mówi się o tym, iż związki konkubenckie powinny mieć możliwość rejestracji. Ułatwiłoby to regulację m.in. kwestii związanych z dziedziczeniem konkubentów po sobie. Z drugiej strony można się zastanowić, czy jeśli ktoś pozostaje w związku konkubenckim z uwagi na brak formalizmu charakteryzujący taki związek, to czy w ogóle skorzysta z opcji jego rejestracji.

W każdym razie na chwilę obecną żadne konkretne kroki ku powyższemu nie zostały podjęte. Pozostaje więc zabezpieczyć swoje interesy w inny sposób, w czym może pomóc konsultacja u adwokata.

Autorka: Adwokat Justyna Plewińska

#ślub #konkubina #konkubent #konkubinat #umowa #adwokat #sąd

Artykuł Świadomy praw i obowiązków wynikających z… konkubinatu… pochodzi z serwisu Plewińscy Kancelaria Adwokacka i Radcowska.

Ugoda to kompromis. Utarło się powiedzenie, iż prawidłowo zawarta to taka, z której nikt nie jest zadowolony… Dla osiągnięcia kompromisu każdy musi iść na ustępstwa. Jednak czy ustępstwo zawsze będzie wiązało się z poczuciem przegranej?

Dlaczego ugoda jest pożądana w sprawach rodzinnych?

Ugoda jest pożądanym sposobem zakończenia sporu sądowego przede wszystkim w sprawach rodzinnych. A dlaczego? Odpowiedź jest oczywista – konflikt między rodzicami nigdy nie jest zdrowy dla dziecka. Dobro dziecka w sprawach rodzinnych zawsze ma pierwszeństwo i to nim należy się kierować, podejmując wszelkie działania. Oczywiście czasami to właśnie dobro dziecka nie pozwala na podejmowanie jakichkolwiek prób porozumienia się, ale o tym w innym wpisie.

A zatem jeśli jest jakakolwiek perspektywa osiągnięcia kompromisu, to warto ją przemyśleć… i skonsultować z adwokatem. Koszt takiej konsultacji u adwokata zazwyczaj wynosi od 100 do 250 zł. A po co ta konsultacja? W toku postępowania sąd wielokrotnie namawia strony do zawarcia ugody. Nie oznacza to jednak, że propozycje sądu zawsze będą korzystne dla Ciebie i Twojego dziecka…

Niekorzystna ugoda – przykład spraw o alimenty

Sprawy, w których często dochodzi do zawarcia niekorzystnych ugód, to sprawy o alimenty. Strona dochodząca alimentów, mając dość sprawy, zgadza się na zbyt niską kwotę. I tu zaczyna się problem. Dlaczego?

Otóż aby podwyższyć w późniejszym czasie alimenty, które zostały „ugodzone”, musi zaistnieć ku temu podstawa. Sytuacja musi zmienić się w stosunku do tej, która istniała w dniu zawarcia ugody – i kwestia ta musi zostać wykazana później przed sądem. A zatem jeśli od czasu zawarcia niekorzystnej ugody w sytuacji materialnej stron i w zakresie potrzeb dziecka nic się nie zmieniło, to uzyskanie podwyższenia alimentów będzie bardzo trudne.

Jak zabezpieczyć swoje interesy w ugodzie?

Warto wskazać, iż w treści ugody zawsze można dodać takie postanowienia, które w odpowiedni sposób będą zabezpieczały interesy danej strony. W tym zakresie pomoc adwokata może okazać się niezbędna. Sąd natomiast musi traktować strony równo, więc nie będzie „podpowiadał” jednej z nich, czego powinna żądać w ugodzie, aby być pewniejszą wykonania swoich żądań.

Ugoda ma moc wyroku

Ugoda, podobnie jak wyrok sądu, może być egzekwowana przez komornika – ugoda sądowa i wyrok mają taką samą moc. Nie należy się zatem martwić tym, iż „rezygnacja” z wydania przez sąd wyroku na rzecz ugody oznacza, że jeśli ta nie będzie przestrzegana przez drugą stronę, trzeba będzie kolejny raz iść do sądu.

Niższe koszty postępowania

Kolejnym plusem zawarcia ugody jest to, iż zmniejsza ona koszty postępowania. Z reguły nie ponosi się kosztów adwokackich drugiej strony (zasadniczo w przypadku przegranej strona przegrywająca musi przecież zapłacić koszty adwokackie stronie wygrywającej). Zwrotowi może podlegać połowa, a nawet całość opłaty. Strony mogą także ustalić sposób rozliczenia kosztów między sobą.

Podsumowanie

Ugoda w sprawach rodzinnych zazwyczaj „wygasza” lub przynajmniej „studzi” konflikty, co niewątpliwie przekłada się na dobro dziecka… Jeśli strony zawierają ugodę, kierując się dobrem dziecka, to nikt nie powinien mieć poczucia przegranej – a wręcz odwrotnie.

Jeszcze raz: ugoda jest dobrym rozwiązaniem, ale warto uprzednio skorzystać z pomocy adwokata.

#rozwód #ugoda #alimenty #sąd #adwokat #poznań #kancelaria

Artykuł Czy bać się ugody? pochodzi z serwisu Plewińscy Kancelaria Adwokacka i Radcowska.